صفحه اصلی  |  نقشه سایت  |  عضویت و کاربری  |  تماس با ما
 













11 شهريور 1393
مبانی نظری اقتصاد اسلامی در کتاب «الحیاة»
پیام صدریه؛‌ با مقدمه محمدرضا حکیمی

تهران: انتشارات علمی فرهنگی الحیاه، 1393. چاپ اول. 261 ص. رقعی.
اقتباس و خلاصه‌ای از جلدهای سوم تا ششم «الحیاة»، اثر محمدرضا حکیمی (با همکاری محمد و علی حکیمی).

این کتاب اقتباس و خلاصه‌ای از جلدهای سوم تا ششم «الحیاه»، اثر محمدرضا حکیمی (با همکاری محمد و علی حکیمی) است. این مجلدات دربردارنده مباحث اقتصادی از منظر اسلام است. در نگارش حاضر، موضوع اقتصاد در گستره دین اسلام و عدالت‌محوری در حوزه‌های متفاوت زیرساخت‌های اقتصادی جامعه، محدودیت مالکیت و توزیع میان مردمان، محدودیت مصرف، کار و فعالیت (مشاغل اقتصادی)،  واردات و فقر، به اجمال مطرح شده است.

علم اقتصاد در سطح کلان با سه مقوله اصلی تولید، توزیع و مصرف سر و کاردارد، که چارچوب این سه را افزون بر قرآن کریم و روایات معصومین به طور ویژه می‌توان در سنت و سیره حکومتی امیرمومنان امام علی (ع) مورد پژوهش و کنکاش قرار داد.

در سیره امام علی(ع) محور اقتصاد اصل سترگ عدالت است. رعایت این اصل نه‌تنها به رفاه و موازنه اقتصادی در اجتماع می‌انجامد، بلکه عاملی برای برقراری عدالت و تکریم مقام انسانیت است.

کتاب حاضر، پس از «مقدمه استاد محمدرضا حکیمی» در نه فصل، به شرح زیر تنظیم شده است:

فصل اول: طرح مسئله
اقتصاد اصالتی اسلامی؛ پیوند اخلاق با اقتصاد؛ انفاق و تاکیدهای ویژه بر آن؛ اقتصاد معیشتی.

فصل دوم: مال و حدود آن در اسلام
1ـ تعریف اسلامی اموال؛ 2ـنقطه‌های عزیمت در اقتصاد اسلامی؛ 3ـ ایستار کلی و عدول از آن؛ 4ـ زیرساخت‌های اقتصاد اسلامی؛ 5ـ مال از آن خدا است؛ 6ـ مال امانت الهی نزد مردمان؛ 7ـ اموال پشتوانه زندگی.
محدودیت تصرف در اموال
1ـ محوریت و مرکزیت انسان؛ 2ـ زمینه‌ها و انگیزه‌های محدودیت؛ 3ـ حقوق اجتماعی در مالکیت‌های شخصی؛ 4ـ محدودیت تکوینی انسان و ارتباط آن با مصرف؛ 5ـ تاکید برموضع قوامی مال.
نقش اموال در بقا و زوال جامعه
1ـ برپایی اجتماع به وسیله اموال؛ 2ـ اموال و نابودی جامعه؛ 3ـ تباهی اجتماع به دست انحصار طلبان؛ 4ـ تباهی اجتماع به دست شادخواران؛ 5ـ اصل لاضرر و لاضرار.
حرمت مال
1ـ حرمت مال و تاکید برامنیت اقتصادی؛ 2ـ مظاهر منفی اموال؛ 3ـ تاکیدی قاطع بر حفظ اموال عمومی و بیت‌المال؛ 4ـ میانه‌روی در طلب مال؛ 5ـ از راه حلال، مال فراوان به دست نمی‌آید؛ 6ـ منحرف کردن اموال از مواضع حقیقی.

فصل سوم: محدودیت مالکیت در تشریع اسلام
1ـ تقسیم عمومی؛ 2ـ حدود قوامی اموال؛ 3ـ آثار مهم میانه‌روی در معیشت و مصرف؛ 4ـ تنبیهی ژرف؛ 5ـ محدودسازی اموال از راه محدودسازی سود.

فصل چهارم: بنیادهای مهم اقتصاد دینی
1ـ مقدار سود در معاملات شرعی؛ 2ـ حدود و شالوده سامان‌یابی؛ 3ـ محورهای بنیادین اقتصاد مبتنی بر دین.

فصل پنجم: مصرف و حدود آن
1ـ اصل اندازه‌داری و میانه‌روی در زندگی؛ 2ـ چندآگاهی؛ 3ـ‌ محدودیت مصرف در تشریع اسلامی.
ایستارهایی مهم در محدودیت مصرف
الف ـ محدودیت در هزینه‌گذاری؛ ب ـ محدودیت در خوردن و آشامیدن؛ ج ـ محدودیت در فرش و بستر؛‌ د ـ محدودیت در مسکن.

فصل ششم: کار و فعالیت(مشاغل اقتصادی) در نظرگاهی کلی
1ـ مشاغل اقتصادی در دیدگاه اسلامی؛ 2ـ حد قوامی سالم برای تولید؛ 3ـ نظارت بر تولید وظیفه حکومت اسلامی.

فصل هفتم: حد قوامی (سالم) واردات
1ـ تبیین چارچوب قوامی واردات در منظر امام صادق(ع)؛ 2ـ چهار اصل قوام‌بخش مشاغل بازرگانی؛ 3ـ برخی مصادیق حلال و حرام در عصر حاضر؛ 4ـ ایستارهای جهت‌بخش تعالیم اسلام در منع آزادی‌های اقتصادی؛ 5ـ تاثیر آزادی‌های اقتصادی در حیات فردی و اجتماعی؛ 6ـ توزیع قوامی سالم؛ 7ـ حدود قوامی توزیع؛ 8ـ تعریف و حدود اسراف؛ 9ـ خاستگاه نفسانی اسراف؛ 10ـ اسراف در تولید و واردات؛ 11ـ‌ حاکمیت اسلامی و مسرفان.

فصل هشتم: اسلام و فقر
1ـ تعریف فقر؛ 2ـ فقرو نابودی قانون توازن؛ 3ـ فقر عامل ایجاد نقص در انسان؛ 4ـ عوامل فقر؛ 5ـ فقر و انزواهای حاصل از آن.
آثار فقر از منظر روایات
الف ـ فقر، به مثابه بدبختی؛ ب ـ فقر، به مثابه حقیقت شرو بدی؛ ج ـ فقر، به مثابه تلخ‌ترین چیزها؛ د ـ فقر، عامل فزونی خطاو گناه؛ ه‍ ـ فقر، همپای مرگ و بدتر از آن؛‌ و ـ فقر، همدمی بد و دشمنی جفاکار؛ زـ فقر، مایه اندوه شب و خواری روز؛ ح ـ فقر، ننگ دین و سستی یقین؛ ط ـ فقر به ثابه کلید بدبختی، نومیدی و سراسیمگی عقل؛ ی ـ فقر، شکننده پشت آدمی.
آسیب‌شناسی فقر از نگاه دین
الف ـ خاستگاه اجتماعی فقر؛ ب ـ‌ اسلام و طاغوت‌های اقتصادی؛ ج ـ خودنمایی از شاخصه‌های طاغوتیان؛ د ـ آثار اجتماعی حاکمیت طاغوت اقتصادی در جوامع؛ ه‍ ـ تضاد فقر و تکاثر با قسط اسلامی.

فصل نهم: حاکمیت اسلامی و عدالت
1ـ قوام عقلی؛ 2ـ قوام علمی، فرهنگی و تربیتی؛ 3ـ قوام سیاسی؛ 4ـ حاکمیت اسلامی و مصرف.




  تعداد بازديدها: 2455
نام شما:
پست الکترونیک شما:
پست الکترونیک گیرنده:
متن پیام:
تصویر امنیتی:
 
 
ارسال به دوستان  |   نسخه قابل چاپ

 
نظرات خوانندگان:
 
چنانچه نقدی یا نظری به اثر یا مطلب فوق دارید آن را بیان فرمایید.
شایسته است که در محیط علمی، اشخاص با نام و نام خانوداگی حقیقی و غیر مستعار خود را معرفی کنند تا امکان تعامل واقعی محقق گردد.
نام:
نام خانوادگی:
پست الکترونیک:
متن پیام:
تصویر امنیتی:
 
 
جست و جو در سايت 
 
ارتباط با کتابخانه 

نشانی: قم، میدان شهدا، خیابان حجتیه، روبروی مدرسه حجتیه.

تلفن: 37736440-025 ؛ دورنگار:  37742594-025


 
قابل توجه کاربران محترم 

بخش نرم‌افزاری این سامانه اطلاع‌رسانی، هنوز کامل نشده است ضمن پوزش از مراجعان، پیشنهاد می‌شود کاربران محترم، از مرورگر فایرفاکس استفاده کنند.









 
آمار بازدید 
تعداد بازدید امروز: 70 بازدید
تعداد بازدید دیروز: 1386 بازدید
تعداد افراد آنلاین: 5 نفر
تعداد کل بازدید از سایت: 2437985 بازدید


تمام حقوق مادی و معنوی این وب سایت متعلق به کتابخانه بنیاد نهج‌البلاغه است
Copyright © 2018 NFLIB: Nahjolbalagheh Foundation Library